Apteczka zakładowa – co powinna zawierać?
Apteczka zakładowa powinna zawierać przede wszystkim środki umożliwiające szybkie udzielenie pierwszej pomocy przedmedycznej: opatrunki, bandaże, rękawiczki jednorazowe, środki do dezynfekcji, nożyczki ratownicze i wyposażenie do zabezpieczenia poszkodowanego do czasu przyjazdu ratowników.
Nie istnieje jednak jedna uniwersalna lista dla każdej firmy. Inne wyposażenie będzie potrzebne w biurze, inne na hali produkcyjnej, a jeszcze inne w warsztacie, salonie kosmetycznym czy magazynie.
To ważne, bo apteczka zakładowa nie jest „formalnością do odbioru BHP”. W praktyce ma pozwolić pracownikowi albo osobie wyznaczonej do pierwszej pomocy szybko zareagować przy skaleczeniu, oparzeniu, urazie mechanicznym czy nagłym zasłabnięciu. Jeśli w apteczce brakuje podstawowych środków albo są przeterminowane, realnie wpływa to na bezpieczeństwo pracowników.
Skrót: apteczka zakładowa – co musi znaleźć się w wyposażeniu?
W większości zakładów pracy apteczka powinna zawierać:
- kompresy jałowe,
- gazy opatrunkowe,
- bandaże dziane i elastyczne,
- bandaże samoprzylepne,
- plastry z opatrunkiem,
- rękawiczki jednorazowe,
- preparat do dezynfekcji skóry lub rąk,
- nożyczki ratownicze,
- maseczkę lub ustnik do sztucznego oddychania,
- koc termiczny NRC,
- instrukcję udzielania pierwszej pomocy,
- listę numerów alarmowych.
W zakładach o większym ryzyku urazów często dodaje się także:
- opatrunki indywidualne,
- opaski uciskowe,
- zimne kompresy,
- płukanki do oczu,
- większą ilość środków dezynfekcyjnych,
- dodatkowe rękawiczki ochronne.
Minimalne wyposażenie powinno pozwalać:
- zatamować krwawienie,
- zabezpieczyć ranę,
- ochronić osobę udzielającą pomocy,
- wykonać podstawowe czynności ratunkowe,
- zabezpieczyć poszkodowanego przed wychłodzeniem,
- wezwać pomoc i działać zgodnie z instrukcją pierwszej pomocy.
Apteczka zakładowa – pełna lista wyposażenia
| Produkt / wyposażenie | Do czego służy | Dlaczego warto mieć w apteczce zakładowej |
| Kompresy jałowe | Opatrywanie ran i tamowanie krwawienia | Pozwalają zabezpieczyć ranę w higieniczny sposób |
| Gazy opatrunkowe | Oczyszczanie i zabezpieczanie urazów | Przydają się przy większych skaleczeniach i jako dodatkowa warstwa opatrunku |
| Bandaże dziane | Mocowanie opatrunków | Utrzymują kompres lub gazę na miejscu |
| Bandaże elastyczne | Stabilizacja i lekka kompresja | Pomagają przy skręceniach, stłuczeniach i urazach kończyn |
| Bandaże samoprzylepne | Szybkie podtrzymanie opatrunku | Nie wymagają zapinek ani plastrów, dobrze sprawdzają się na ruchomych częściach ciała |
| Plastry z opatrunkiem | Zabezpieczanie drobnych skaleczeń | Pozwalają szybko opatrzyć niewielkie rany i otarcia |
| Plastry w rolce | Mocowanie opatrunków | Ułatwiają stabilne przymocowanie gazików i kompresów |
| Opatrunki indywidualne | Szybkie zabezpieczenie większych ran | Są gotowe do użycia i przydatne przy intensywniejszym krwawieniu |
| Rękawiczki jednorazowe | Ochrona podczas udzielania pomocy | Chronią osobę pomagającą i poszkodowanego przed kontaktem z krwią |
| Środek do dezynfekcji skóry | Oczyszczanie okolicy rany | Zmniejsza ryzyko zakażenia przy opatrywaniu skaleczeń |
| Środek do dezynfekcji rąk | Higiena przed udzielaniem pomocy | Pomaga zachować bezpieczeństwo, gdy nie ma dostępu do umywalki |
| Chusteczki dezynfekujące | Szybka dezynfekcja dłoni lub powierzchni | Przydają się w terenie, magazynie, aucie służbowym i miejscu pracy bez zaplecza sanitarnego |
| Sól fizjologiczna | Płukanie ran i oczu | Pomaga usunąć zabrudzenia, pył lub drobne ciała obce |
| Płukanka do oczu | Przemywanie oka po kontakcie z pyłem lub chemikaliami | Szczególnie ważna w warsztatach, magazynach i zakładach produkcyjnych |
| Preparat na oparzenia | Schładzanie i zabezpieczenie skóry | Przydatny przy oparzeniach termicznych, np. w kuchni, produkcji lub warsztacie |
| Zimny kompres | Ograniczenie obrzęku i bólu | Pomocny przy stłuczeniach, skręceniach i urazach mechanicznych |
| Nożyczki ratownicze | Cięcie odzieży, bandaży i opatrunków | Pozwalają szybko dostać się do miejsca urazu |
| Pinceta | Usuwanie drobnych zanieczyszczeń | Pomaga usunąć drzazgi lub niewielkie ciała obce |
| Koc termiczny NRC | Ochrona przed wychłodzeniem | Pomaga utrzymać temperaturę ciała po urazie lub zasłabnięciu |
| Maseczka lub ustnik do RKO | Bezpieczne prowadzenie resuscytacji | Zwiększa bezpieczeństwo podczas wykonywania oddechów ratowniczych |
| Instrukcja pierwszej pomocy | Wskazówki postępowania w nagłych sytuacjach | Pomaga działać szybko i zgodnie z podstawowymi zasadami ratowania życia |
| Wykaz numerów alarmowych | Szybki kontakt ze służbami ratunkowymi | Skraca czas reakcji w sytuacji zagrożenia |
| Lista osób przeszkolonych z pierwszej pomocy | Informacja, kogo wezwać w firmie | Ułatwia organizację pomocy przed przyjazdem ratowników |
Czy apteczka zakładowa jest obowiązkowa?
Tak. Obowiązek zapewnienia środków do udzielania pierwszej pomocy wynika bezpośrednio z Kodeksu pracy oraz przepisów BHP.
Kluczowy jest tutaj art. 209¹ § 1 pkt 1 Kodeksu pracy, zgodnie z którym:
„Pracodawca jest obowiązany zapewnić środki niezbędne do udzielania pierwszej pomocy w nagłych wypadkach.”
Dodatkowo § 44 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy wskazuje, że:
„Pracodawca jest obowiązany zapewnić sprawnie funkcjonujący system pierwszej pomocy w razie wypadku.”
W praktyce oznacza to, że pracodawca powinien:
- wyposażyć zakład pracy w odpowiednią liczbę apteczek,
- dopasować wyposażenie do rodzaju zagrożeń,
- oznaczyć miejsca udzielania pierwszej pomocy,
- wyznaczyć osoby odpowiedzialne za udzielanie pierwszej pomocy,
- regularnie kontrolować stan wyposażenia apteczek.
Co mówią przepisy BHP o wyposażeniu apteczki?
Przepisy nie określają jednej obowiązkowej listy produktów dla każdej firmy. To pracodawca odpowiada za ocenę ryzyka i dopasowanie wyposażenia do warunków pracy. Dlatego inaczej będzie wyglądać apteczka w biurze, a inaczej w warsztacie, magazynie czy zakładzie produkcyjnym.
Wiele firm popełnia błąd – kupuje „najtańszą gotową apteczkę”, która nie odpowiada realnym zagrożeniom.
Przykład:
- w biurze największym problemem będą drobne skaleczenia, zasłabnięcia lub oparzenia,
- w warsztacie częściej pojawiają się urazy mechaniczne i głębsze skaleczenia,
- w magazynie potrzebne mogą być większe opatrunki i więcej środków do zabezpieczenia kończyn,
- w salonie kosmetycznym kluczowe będą środki dezynfekcyjne i szybkie zabezpieczenie drobnych ran.
-
Materiały opatrunkowe
Zestaw plastrów na opuszki i zagięcia palców opak.14szt SWG-0162
25,51 zł 23,62 zł
Co powinna zawierać apteczka zakładowa?
Dobrze wyposażona apteczka zakładowa powinna pozwalać na szybkie działanie w pierwszych minutach po urazie. W praktyce najlepiej podzielić jej wyposażenie na kilka grup.
Materiały opatrunkowe i bandaże
Materiały opatrunkowe to podstawa każdej apteczki:
- kompresy jałowe,
- gazy opatrunkowe,
- bandaże dziane,
- bandaże elastyczne,
- bandaże samoprzylepne,
- plastry z opatrunkiem,
- opaski podtrzymujące.
Warto zwrócić uwagę na ilość i rozmiary. W wielu firmach problemem nie jest brak apteczki, tylko to, że po jednym użyciu zostają w niej np. dwa małe plastry i pusty pojemnik po rękawiczkach.
Środki do dezynfekcji i rękawiczki jednorazowe
W apteczce powinny znaleźć się:
- preparat do dezynfekcji rąk,
- preparat do dezynfekcji skóry,
- rękawice medyczne: nitrylowe lub lateksowe,
- chusteczki dezynfekujące.
Najlepiej wybierać środki przeznaczone do zastosowań medycznych i pierwszej pomocy. W praktyce w zakładach pracy dobrze sprawdzają się preparaty do szybkiej dezynfekcji skóry i dłoni, szczególnie w miejscach, gdzie kilka osób korzysta z jednej apteczki.
Nożyczki ratownicze, maski i wyposażenie pomocnicze
To elementy, których często brakuje w gotowych zestawach:
- nożyczki ratownicze,
- maseczka do RKO,
- ustnik do sztucznego oddychania,
- koc termiczny NRC,
- pinceta,
- zimny kompres.
Nożyczki ratownicze są szczególnie ważne w magazynach, warsztatach i produkcji. Pozwalają szybko przeciąć odzież lub bandaż bez ryzyka dodatkowego urazu.
Jak dopasować apteczkę zakładową do rodzaju pracy?
Apteczka do biura
W biurze zwykle wystarczą:
- podstawowe opatrunki,
- środki dezynfekcyjne,
- rękawiczki,
- bandaże,
- koc NRC,
- maseczka do RKO.
Najczęstsze sytuacje to:
- skaleczenia papierem,
- drobne urazy,
- zasłabnięcia,
- oparzenia gorącymi napojami.
Apteczka do hali produkcyjnej i magazynu
Tutaj wyposażenie powinno być bardziej rozbudowane:
- większa liczba opatrunków,
- większe bandaże,
- środki do tamowania krwawienia,
- zimne kompresy,
- więcej rękawiczek,
- nożyczki ratownicze.
W takich miejscach urazy są zwykle poważniejsze niż w biurze.
Apteczka do warsztatu i zakładu technicznego
W warsztacie szczególnie ważne są:
- opatrunki na większe skaleczenia,
- bandaże elastyczne,
- preparaty do dezynfekcji,
- płukanki do oczu,
- rękawiczki ochronne.
W praktyce często pojawiają się:
- przecięcia,
- urazy dłoni,
- zabrudzenia chemiczne,
- odpryski.
Apteczka do gabinetu, salonu i punktu usługowego
W salonach kosmetycznych, fryzjerskich i gabinetach najważniejsze są:
- środki do dezynfekcji,
- rękawiczki jednorazowe,
- szybkie zabezpieczenie drobnych skaleczeń,
- higiena pracy.
Jak często sprawdzać i uzupełniać apteczkę zakładową?
Apteczkę należy kontrolować regularnie – najlepiej raz w miesiącu albo po każdym użyciu. W praktyce wiele firm sprawdza ją dopiero podczas kontroli BHP, co jest jednym z najczęstszych błędów.
Produkty z terminem ważności
Szczególnie ważne są:
- środki do dezynfekcji,
- sterylne opatrunki,
- rękawiczki,
- maseczki do RKO.
Przeterminowany środek dezynfekcyjny albo uszkodzony opatrunek może być bezużyteczny w sytuacji zagrożenia.
Najczęściej brakujące elementy w apteczkach firmowych
Najczęściej kończą się:
- plastry,
- kompresy,
- rękawiczki,
- bandaże,
- środki dezynfekcyjne.
Dlatego warto mieć zapas podstawowych produktów poza samą apteczką.
Apteczka zakładowa Dagamed – wyposażenie do firmy i zakładu pracy
W sklepie medycznym Dagamed znajdziesz produkty potrzebne do wyposażenia apteczki zakładowej: bandaże, kompresy, opatrunki, rękawiczki jednorazowe, środki do dezynfekcji, opaski samoprzylepne i akcesoria pierwszej pomocy.
To wygodne rozwiązanie szczególnie dla firm, które chcą regularnie uzupełniać wyposażenie i kupować produkty medyczne w jednym miejscu.
W Dagamed możesz szybko skompletować:
- wyposażenie apteczki biurowej,
- apteczkę do magazynu,
- wyposażenie punktu pierwszej pomocy,
- zapas materiałów opatrunkowych i środków dezynfekcyjnych.
Dagamed zapewnia:
- szybką wysyłkę,
- wygodną dostawę,
- bezpieczne płatności,
- szeroki wybór produktów medycznych i opatrunkowych.
FAQ – najczęstsze pytania o wyposażenie apteczki zakładowej
Co powinno być w apteczce w zakładzie pracy?
Apteczka zakładowa powinna zawierać przede wszystkim środki opatrunkowe, bandaże, rękawiczki jednorazowe, preparaty do dezynfekcji, nożyczki ratownicze, maseczkę do RKO i instrukcję pierwszej pomocy. Dokładne wyposażenie należy dopasować do rodzaju pracy i zagrożeń występujących w firmie.
Czy apteczka jest obowiązkowa w zakładzie pracy?
Tak. Pracodawca ma obowiązek zapewnić środki do udzielania pierwszej pomocy, w tym odpowiednio wyposażoną apteczkę zakładową dostosowaną do warunków pracy.
Jakie 10 rzeczy powinno się znaleźć w apteczce?
Najważniejsze elementy to: rękawiczki jednorazowe, kompresy jałowe, bandaże dziane, bandaże elastyczne, bandaże samoprzylepne, plastry, środek do dezynfekcji, nożyczki ratownicze, maseczka do RKO, koc termiczny NRC.
